Spreekwoorden oefenenStart met spreekwoorden oefenen

Voor groep 6 tot en met 8

Spreekwoorden oefenen, stap voor stap

Oefen spreekwoorden, gezegden en vergelijkingen. Elke les begint met een korte uitleg. Daarna kies je bij elke vraag het goede antwoord uit drie. De foute keuzes zijn vaak de letterlijke betekenis, want daar gaat het meestal mis. Probeer de eerste oefening zonder account.

Probeer eerst zonder account. Daarna bepaal je zelf of Super nodig is.

  • Iedere dag 1 oefening gratis
  • Elke les begint met een uitleg
  • Computer, tablet en telefoon
Voorbeeld van een oefeningGroep 6 tot 8
Oost west, thuis ___best
Zo trots als een ___pauw
Hoge bomen vangen veel ___wind
Geen account nodig om te proberen
Kies een groep

Waar wil je nu mee oefenen?

Klik op de groep die aan de beurt is en start meteen. Of open alle oefeningen spreekwoorden. Er zijn 30 lessen, verdeeld over drie groepen. Elk onderdeel heeft drie lessen en elke groep sluit af met een toets.

Twijfel je waar je moet beginnen? Begin bij groep 6. Daar staan de bekende uitdrukkingen in een kort verhaal, zodat je de betekenis kunt afleiden.

Direct antwoord

Hoe oefen je spreekwoorden het best?

Oefen de betekenis en de vaste vorm apart. Lees een spreekwoord eerst in een zin en vraag je af wat er echt bedoeld wordt. Kies daarna het woord dat ontbreekt, want de vorm ligt vast. Oefen ten slotte welk spreekwoord bij een verhaal past. Een paar spreekwoorden per keer werkt beter dan een lange lijst.

Lees de kerndoelen Nederlands bij SLO
Spreekwoord, gezegde, vergelijking

Drie soorten vaste taal

Ze betekenen allemaal iets anders dan er letterlijk staat. Het verschil zit in de vorm.

1

Spreekwoord

Een vaste hele zin met een wijze les. Je zegt hem steeds op dezelfde manier. Wie A zegt, moet ook B zeggen betekent dat je afmaakt waar je aan begint.

2

Gezegde of uitdrukking

Een vaste groep woorden die je in je eigen zin zet. Het werkwoord verandert mee. De knoop doorhakken wordt Ella hakt de knoop door. Het betekent een besluit nemen.

3

Vergelijking

Iets wordt vergeleken met iets anders, meestal met zo en als. Zo blind als een mol betekent helemaal niets kunnen zien.

Waar het meestal misgaat

Drie fouten die je vaak ziet

Elke fout vraagt om een andere oefening.

1

De letterlijke betekenis kiezen

Bij de kat uit de boom kijken denken veel kinderen aan een kat. Het betekent eerst afwachten hoe iets loopt. Lees daarom altijd de hele zin.

2

Een woord veranderen

Oost west, thuis goed klinkt bijna goed, maar het spreekwoord is Oost west, thuis best. Een spreekwoord heeft vaste woorden.

3

Twee vergelijkingen door elkaar halen

Zo stil als een muis en zo trots als een pauw horen vast bij elkaar. Zo trots als een muis bestaat niet.

Eerst proberen, daarna kiezen

Wat is gratis en wat geeft Super extra?

Je kunt eerst ervaren of de oefeningen passen. Wie vaker of met meerdere kinderen wil oefenen, kan daarna Super bekijken.

Gratis oefenen

Voor een rustige kennismaking.

  • Iedere dag 1 oefening
  • Bij een fout antwoord zie je het juiste antwoord
  • Geen installatie nodig
  • Maximaal 1 profiel met een gratis account
Voor gezinnen die willen dooroefenen

KidsDigitaal Super

Direct verder zonder dagelijkse oefenlimiet.

  • Oefen onbeperkt verder wanneer het oefenen net lekker loopt
  • Kies uit alle oefeningen wat extra aandacht nodig heeft
  • Print alle werkbladen voor oefenen zonder scherm
  • Maak voor maximaal 5 kinderen een profiel
  • Oefenen zonder advertenties
Bekijk Super en de actuele prijsBekijk prijs, looptijd en voorwaarden voordat je kiest.
Aansluiten op school

Wat oefen je per groep?

De precieze planning verschilt per school en methode. Dit overzicht is de volgorde die in de lessen op KidsDigitaal zit.

Opbouw van spreekwoorden en gezegden van groep 6 tot en met groep 8
GroepWaar de lessen over gaanVoorbeelden
Groep 6Bekende uitdrukkingen in een kort verhaal, het woord dat ontbreekt en vaste vergelijkingen.met de deur in huis vallen, zo sterk als een beer
Groep 7Het verschil tussen spreekwoord, uitdrukking en vergelijking. De betekenis van spreekwoorden. Welk spreekwoord bij een verhaal past.oefening baart kunst, de aanhouder wint
Groep 8Minder bekende uitdrukkingen en spreekwoorden. Welke uitdrukking bij een verhaal past.de knoop doorhakken, de beste stuurlui staan aan wal

De kerndoelen gelden voor de hele basisschool. De volgorde per groep volgt de uitwerking per groep van SLO voor groep 5 en 6 en groep 7 en 8.

Veelgestelde vragen

Veelgestelde vragen over spreekwoorden

Korte antwoorden over de soorten, de groepen en het oefenen zonder account.

Wat is het verschil tussen een spreekwoord en een gezegde?

Een spreekwoord is een vaste hele zin met een wijze les, zoals Oost west, thuis best. Je zegt die zin steeds op dezelfde manier. Een gezegde of uitdrukking is een vaste groep woorden die je in je eigen zin zet, zoals de kat uit de boom kijken. Hij kijkt de kat uit de boom. Op school worden gezegde en uitdrukking vaak door elkaar gebruikt.

Wat is een vergelijking?

Een vergelijking vergelijkt iets met iets anders. Er staan meestal de woorden zo en als in. Zo trots als een pauw betekent heel trots. Zo stil als een muis betekent heel stil.

In welke groep leren kinderen spreekwoorden?

Volgens SLO leren kinderen in groep 7 en 8 steeds beter om figuurlijk taalgebruik uit te zoeken en het verschil aan te geven tussen letterlijke en figuurlijke betekenis. In groep 5 en 6 leren ze betekenissen afleiden uit de zin eromheen. Op KidsDigitaal begint het daarom in groep 6 met bekende uitdrukkingen in een kort verhaal. De planning verschilt per school en methode.

Wat betekent wie A zegt, moet ook B zeggen?

Het betekent dat je iets wat je begint, ook moet afmaken. Het gaat dus niet over de letters A en B.

Waarom is het oost west, thuis best en niet thuis goed?

Spreekwoorden hebben vaste woorden. Je kiest er niet zomaar een ander woord voor, ook al betekent dat woord ongeveer hetzelfde. Daarom oefenen de lessen ook het woord dat ontbreekt.

Kun je gratis oefenen?

Je kunt iedere dag één online oefening gratis doen. Voor onbeperkt oefenen, alle oefeningen en alle werkbladen is KidsDigitaal Super beschikbaar.

Werkt het op een tablet of telefoon?

Ja. De oefeningen werken direct in een moderne browser op computer, tablet en telefoon.

Bron en redactie

Waarop is deze uitleg gebaseerd?

Spreekwoorden horen bij de kerndoelen Nederlands die sinds augustus 2026 gelden. Bij het begrijpen van teksten gaat het om het uitbreiden van de woordenschat. Bij inzicht in literatuur gaat het om het benoemen van figuurlijk taalgebruik. Die kerndoelen gelden voor de hele basisschool. In de uitwerking per groep van SLO voor groep 7 en 8 staat dat kinderen steeds beter leren om figuurlijk taalgebruik te analyseren en op te zoeken. Ze leren ook letterlijke en figuurlijke betekenis aan te duiden. In het peilingsonderzoek van Cito naar taal aan het einde van de basisschool staan uitdrukking en spreekwoord bij de begrippen over taal die leerlingen kennen. Elk spreekwoord in de lessen is nagekeken in het spreekwoordenboek van Woorden.org en waar mogelijk in het naslagwerk van Stoett. De oefeningen zijn aanvullend oefenmateriaal en vervangen het onderwijs op school niet.

Bronnen: SLO, Kerndoelen primair onderwijs · SLO, uitwerking groep 5 en 6 · SLO, uitwerking groep 7 en 8 · Cito, PPON-reeks 19 · Woorden.org spreekwoordenboek · Stoett, Nederlandsche spreekwoorden (DBNL)

Redactie: KidsDigitaal
Laatst gecontroleerd: 2 november 2026

Uitgever: KidsDigitaal is onderdeel van Degraro, KvK 99081172.
Contact · Privacy en voorwaarden

Waar begin je?

Begin in groep 6 bij de bekende uitdrukkingen. Werk daarna naar de betekenis van spreekwoorden en de moeilijke uitdrukkingen van groep 8. Open de oefeningen voor groep 6 tot en met 8 en kies het niveau dat past.

Start met spreekwoorden oefenen
Je verkent KidsDigitaal als leerkracht Start gratis 30 dagen Terug naar scholen